1000’e Kadar Kaç Asal Sayı Var? — Siyaset Bilimi Merceğinden Bir Analitik İnceleme Bazen basit bir matematik sorusu, daha derin toplumsal ve siyasal ilişkilerin metaforunu taşır. “1000’e kadar kaç asal sayı var?” gibi görünen bir soru, yalnızca sayıların dizilişiyle ilgili değildir; bu soruyu soran bireyin iktidar, meşruiyet, katılım ve yurttaşlık gibi kavramları nasıl algıladığını da ortaya koyabilir. Bu yazıda, 1000’e kadar olan asal sayıların sayısını öğrenirken, aynı zamanda bu sayısal düzenin siyasal teorilerle nasıl bağdaştığını tartışacağız. Sorunun cevabı (1000’e kadar 168 asal sayı vardır) basit olabilir, ama bu sayının ardındaki simetriyle toplumların düzen arayışı arasında anlamlı paralellikler kurmak mümkündür. Asal…

Lavanta Yağı Gece Yatarken Kullanılır Mı? Bir gün, yatmadan önce parfüm veya kremlerin yerine birkaç damla lavanta yağı dökmeyi hiç düşündünüz mü? Geceyi huzurlu bir şekilde geçirmek ve sabaha dinlenmiş uyanmak için ne kadar etkili olabilir? Zihninizin ardında geceye dair sorular gezinirken, hepimiz bazen iyi bir uykuya dalmak için farklı yollar ararız. Ancak, bu arayışın cevabı bazen çok basit olabilir: lavanta yağı. Lavanta yağı, aromaterapinin en bilinen ve yaygın kullanılan yağlarından biridir. İnsanlık tarihi boyunca pek çok farklı kültürde rahatlatıcı etkisiyle bilinen bu uçucu yağ, günümüzde özellikle uyku kalitesini artırmaya yönelik yaygın bir kullanıma sahip. Ancak, lavanta yağının gece yatarken…

.JS Nasıl Açılır? Antropolojik Bir Perspektif Birçok kültür, insanlığın gelişiminde çeşitli yollarla kendi bilgisini ve deneyimini aktarmıştır. Her kültürün kendine özgü ritüelleri, sembolleri, ekonomik sistemleri ve kimlik oluşum süreçleri vardır. Kültürlerin bu çeşitliliğini keşfetmek, sadece farklı dünyaların kapılarını aralamakla kalmaz; aynı zamanda kendi düşünce ve bakış açılarımızı da sorgulamamıza olanak tanır. Peki ya teknolojinin, özellikle de yazılım dünyasının, kültürel yapıların içine nasıl yerleştiğini düşünseydik? İşte bu yazıda, “.JS nasıl açılır?” sorusunu antropolojik bir bakış açısıyla inceleyeceğiz. Belki de sadece bir komut ya da işlem değil, dijital dünyamızın içine yerleşmiş bir kültürel etkileşim biçimi ile karşı karşıyayız. .JS ve Kültürel Görelilik:…

Japonya Nereye Bağlıdır? Geleceğin Dünya Düzeni ve Bize Etkileri Japonya… Bu ülkenin tarihi, kültürü, teknolojisi ve dünyadaki yeri, çok uzaklardan bile dikkatle izlediğimiz bir olay gibi. Peki, Japonya nereye bağlıdır? Hem coğrafi hem de politik bağlamda düşünüldüğünde bu soru oldukça basit gibi görünebilir. Ancak 5-10 yıl sonra, daha geniş bir perspektiften bakıldığında, bu soru aslında çok daha derin bir anlam taşımaya başlıyor. Japonya’nın Coğrafi Konumu ve Politik Bağlantıları Japonya, Doğu Asya’da bir ada ülkesi olarak dünyanın haritasında belirgin bir yere sahiptir. Ancak 5-10 yıl sonra, bu coğrafi konumun ötesinde, Japonya’nın küresel ilişkileri daha karmaşık hale gelebilir. Özellikle teknolojik gelişmeler, küresel…

İnsan Neden Geçmişini Özler? Güç, Toplum ve Geçmişe Dönüş Arzusu Geçmiş, insanlar için yalnızca zamanın bir parçası olmaktan çok daha fazlasıdır. Geçmişin özlemi, toplumsal yapıları, iktidar ilişkilerini ve ideolojik dinamikleri anlamada önemli bir anahtar olabilir. Bireysel ve kolektif hafızalar, toplumların toplumsal düzenini nasıl kurduklarını ve devam ettirdiklerini gösteren bir aynadır. İnsanlar geçmişi özlerken, sadece kaybettikleri zamanı değil, aynı zamanda toplumsal meşruiyetin ve iktidarın nasıl şekillendiğini de sorgularlar. Geçmişin özlemi, her şeyden önce güç ve toplumsal yapılarla olan ilişkimizi yansıtır. Peki, bu özlem neden bu kadar derindir? Geçmişin idealize edilmesi, toplumsal düzenin ve meşruiyetin nasıl inşa edildiğini anlamamızda ne gibi ipuçları…

Kaynak Kıtlığı, Seçimler ve Basit Bir Soru Her gün mutfakta verdiğimiz basit bir karar – krep tavasında yumurta yapıp yapmamak – mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi perspektifinden bakıldığında şaşırtıcı derecede zengin bir analiz alanı sunar. Kaynaklar kıttır: zamanımız, enerjimiz, mutfaktaki araçlar ve nihayetinde parayla ölçülen fırsatlar sınırlıdır. Bir krep tavası seçildiğinde klasik bir yumurta tavası seçilmez; bu seçim, daha geniş ekonomik çerçevede “fırsat maliyetinin” günlük hayatımızdaki tezahürlerinden biridir. ([evansonslabs.com][1]) Bu yazıda krep tavasında yumurta yapmanın ekonomik anlamını mikro-, makro- ve davranışsal ekonomi perspektifleriyle inceleyeceğiz; piyasa dinamiklerinin, bireysel karar mekanizmalarının, kamu politikalarının ve dengesizliklerin toplumsal refah üzerindeki rolünü sorgulayacağız. Mikroekonomi: Krep…

0 Bir Gerçel Sayı Mıdır? Tarihsel Bir Perspektif Geçmişi anlamak, yalnızca eski olayları ya da eski insanları hatırlamakla kalmaz, aynı zamanda bugün yaşadığımız dünyayı daha derinlemesine yorumlamamıza olanak tanır. Tarih, genellikle bir anlam arayışıdır; geçmişteki soruları sormak, bugüne ışık tutar ve geleceği şekillendirir. Matematiksel bir sembol olan “0” ve onun gerçel sayı olup olmadığı sorusu da, bu anlam arayışının bir parçası olarak, tarihsel bir perspektife yerleştirilebilir. Matematiğin temel bir unsuru olarak 0, yüzyıllar boyunca felsefi, kültürel ve bilimsel tartışmalara yol açmıştır. Bu yazı, 0’ın gerçel sayı olarak kabul edilme yolculuğuna tarihsel bir bakış açısıyla odaklanacak ve toplumsal dönüşümlerin bu matematiksel…

Osmanlı’da Askeri İnzibat: Psikolojik Bir Mercekten Bakış Bazen bir toplumun tarihine, sadece devlet yapıları ve toplumsal olayları inceleyerek değil, insanların davranışlarının ardındaki psikolojik süreçleri anlamaya çalışarak da yaklaşmak gerekir. Bugün, bir kavramı daha derinlemesine ele alırken, çok uzaklardan bir dönemi anlamaya çalışacağım. Osmanlı İmparatorluğu’nda “askeri inzibat” adı verilen bir yapı vardı. Peki, bu kavramın, sadece askerî bir organizasyon olmanın ötesinde, bireylerin bilişsel, duygusal ve sosyal psikolojisiyle nasıl şekillendiğini hiç düşündünüz mü? Bu yazı, sadece askeri bir disiplinin ötesinde, Osmanlı’daki askeri inzibatın, bireylerin psikolojik süreçleriyle nasıl etkileşime girdiğini anlamak adına bir yolculuk olacak. İlginçtir ki, bu tür yapılar sadece sosyal normları…

Ne Kelimesinin Türü ve Toplumsal Bağlamı: Derinlemesine Bir Sosyolojik İnceleme Dil, insan yaşamının ayrılmaz bir parçasıdır. İçinde bulunduğumuz toplumun yapısını anlamak, toplumsal normları ve bireylerin etkileşimlerini çözümlemek için dilin gücünden faydalanmak çok önemlidir. Dil, bir yandan bireylerin kimliklerini, değerlerini ve düşünce biçimlerini yansıtırken, diğer yandan toplumsal yapıların ve güç ilişkilerinin de şekillendiği bir alandır. Bugün, basit bir kelime gibi görünen “ne”nin etrafında dönen bir yolculuğa çıkacağız ve bu kelimenin türünü, toplumsal yapılarla olan ilişkisini derinlemesine inceleyeceğiz. “Ne” Kelimesi: Temel Tanımlar ve Dilbilgisel Analiz Türkçede “ne” kelimesi, genellikle soru kelimesi olarak kullanılır. Dilbilgisel açıdan bakıldığında, “ne” bir zamirdir ve soru cümlelerinde…

Elazığ Guleman’da Hangi Maden Çıkarılır? Felsefi Bir Bakış Giriş: Bilgi ve İkilemler Bir insan, doğaya dair gerçeği ne ölçüde anlayabilir? Veya, bildiğini iddia ettiği şey gerçekten doğru mu, yoksa toplumsal bir inanç mı? Felsefenin temel soruları, evrenin, yaşamın ve insanın anlamını keşfetmeye çalışırken sıklıkla karşılaştığımız sorulardır. Bu tür sorular, her bir insanın etik, epistemolojik ve ontolojik anlayışını test eder. Özellikle somut bir mesele üzerinde düşünürken, gözlemlerimiz, değer yargılarımız ve kavrayışımız arasında derin uçurumlar oluşabilir. Elazığ Guleman, Anadolu’nun gizemli bölgelerinden biridir. Burada çıkarılan maden, çevreyi şekillendirirken, insan yaşamına da etkilerini gösterir. Ancak, Guleman’daki maden çıkarma faaliyetlerinin ve bu bölgedeki doğal kaynakların…